Waarom hoogfunctionerende vrouwen crashen?

En waarom "maar jij doet dat toch allemaal goed?" misschien wel de meest pijnlijke zin is die je tegen hen kan zeggen.

Als ik één euro kreeg voor elke keer dat iemand tegen me zei: "Maar jij bent toch sterk?" ...dan had ik ondertussen een strandhuis gekocht. Met een poetsvrouw. En een tuinman. En iemand die eindelijk eens mijn wasmand leegmaakt.

Want dat is het gekke aan hoogfunctionerende vrouwen. Van buitenaf lijken ze alles onder controle te hebben. Ze hebben een carrière. Kinderen. Een sociaal leven.

Misschien nog een opleiding. Vrijwilligerswerk. Een huishouden. Een agenda waar Google Calendar spontaan van begint te zweten.

Ze organiseren. Regelen. Plannen.

Onthouden de verjaardagen van de schoonfamilie. Weten welke turnzak morgen mee moet. En verschijnen ondertussen ook nog netjes op een vergadering alsof ze die ochtend niet eerst een kind, een hond en een kapotte brooddoos hebben moeten redden.

En toch… Zijn net zij vaak degene die op een dag volledig instorten. Niet omdat ze zwak zijn.

Maar omdat ze al veel te lang ongelooflijk sterk zijn.

De mythe van "alles aankunnen"

We leven in een maatschappij waarin succes bijna een wedstrijd geworden is. Professioneel moet je ambitieus zijn.

Thuis moet je een betrokken mama zijn. Je relatie moet bruisen. Je huis liefst Pinterest-waardig.

Gezond eten. Sporten. Lezen. Mindfulness.

Vakantie plannen. Sociale contacten onderhouden.

En ondertussen ook nog "voldoende tijd voor jezelf nemen".

Dat laatste staat meestal ergens onderaan het lijstje. Net onder "de kattenbak uitkuisen".

Hoogfunctionerende vrouwen zijn vaak bijzonder goed in functioneren. Dat klinkt logisch.

Maar functioneren is niet hetzelfde als floreren. Je kan perfect presteren terwijl je eigenlijk al maanden op reserve rijdt.

Het probleem is niet de belasting.

Het probleem is dat niemand ziet hoe zwaar de rugzak ondertussen geworden is. Want hoogfunctionerende vrouwen vragen vaak geen hulp.

Niet omdat ze koppig zijn. Maar omdat ze geleerd hebben dat hulp vragen gelijkstaat aan falen.

Dus blijven ze dragen. Nog eentje erbij. En nog eentje.

Tot zelfs een kleine opmerking voldoende is om de emmer te doen overlopen.

Niet omdat die opmerking zo erg was. Maar omdat de emmer al maanden tot aan de rand gevuld stond.

Waarom vrouwen extra kwetsbaar zijn

Nee.

Niet omdat vrouwen zwakker zijn.

Integendeel.

Omdat veel vrouwen nog altijd onzichtbare verwachtingen meedragen.

We moeten succesvol zijn. Maar niet té ambitieus.

Zorgzaam. Maar niet té emotioneel.

Zelfzeker. Maar ook niet arrogant.

Mooie mama. Goede partner. Leuke vriendin.

Betrokken dochter. Fijne collega.

En liefst allemaal tegelijk.

We noemen dat vaak "de mentale belasting".

Maar eerlijk? Het voelt soms eerder als een fulltime job naast je fulltime job.

En dan is er nog perfectionisme

Perfectionisme gaat zelden over perfect willen zijn.

Het gaat veel vaker over de angst om niet goed genoeg te zijn.

Dus blijf je verbeteren. Nog iets beter. Nog iets sneller. Nog iets meer.

Terwijl niemand dat eigenlijk van je vraagt.

Behalve misschien... jijzelf.

En neurodiversiteit maakt dat soms nog intenser

Niet elke hoogfunctionerende vrouw is neurodivergent. En niet elke neurodivergente vrouw zal crashen.

Maar vrouwen met ADHD, autisme of een andere vorm van neurodivergentie lopen wel vaker tegen dezelfde muur.

Omdat ze jarenlang geleerd hebben zich aan te passen. Te maskeren.

Harder te werken om dezelfde resultaten te halen.

Niet "te veel" te zijn. Niet "te druk".

Niet "te gevoelig". Niet "te direct".

Dat kost energie. Heel veel energie.

En die factuur komt vroeg of laat toch binnen.

Wat helpt dan wél?

Niet nog harder proberen. Niet nog efficiënter plannen.

Niet nóg een productiviteitsboek kopen.

Wat helpt is eerlijk durven kijken.

Waar krijg ik energie van? Waar verlies ik energie?

Welke verwachtingen zijn écht van mij? En welke draag ik alleen omdat ik denk dat het zo hoort?

Grenzen stellen. Niet als luxe. Maar als onderhoud.

Rust nemen voordat je lichaam beslist dat het genoeg geweest is.

En misschien nog het belangrijkste: Stop met jezelf voortdurend te vergelijken met vrouwen waarvan je alleen de hoogtepunten ziet.

Iedereen heeft een rommelkamer. Sommigen filmen ze alleen niet.

Wat kan je zeggen tegen iemand die dreigt te crashen?

Niet:

"Je moet gewoon wat meer ontspannen." "Iedereen is moe."

"Je ziet er nochtans goed uit." "Je moet leren loslaten."

Dat klinkt misschien goed bedoeld. Maar het voelt vaak alsof iemand zegt: "Ik zie eigenlijk niet hoe zwaar jij het hebt."

Wat wél helpt?

"Hoe gaat het écht met je?" "Waar kan ik je vandaag in ontlasten?" "Je hoeft dit niet alleen te dragen."

Of soms gewoon… niets. Gewoon aanwezig zijn.

Dan wil ik je één ding meegeven.

Je bent niet zwak omdat je moe bent.

Je bent niet lui omdat je rust nodig hebt.

Je bent niet minder succesvol omdat je grenzen hebt.

Misschien ben je gewoon veel te lang blijven doorgaan.

Sterk zijn is mooi. Maar altijd sterk moeten zijn?

Dat breekt zelfs de sterkste mensen. En misschien… is echte kracht wel durven toegeven dat je geen machine bent.

Gelukkig maar.

Want zelfs mijn koffiemachine geeft af en toe een foutmelding. En eerlijk? Die krijgt sneller onderhoud dan de gemiddelde vrouw.

Herken je jezelf hierin? Of ken je iemand die altijd "het sterke meisje" lijkt? Deel deze blog gerust. Misschien is het net het duwtje waardoor iemand beseft dat ze niet alleen is.